Als je een keer in de avonduren of misschien zelfs in de nachtelijk uren foto’s hebt gemaakt weet je dat dat lastig is in verband met het weinige licht. Je ben dan snel gebonden aan een statief of flitser en beweging op de foto zetten is hierdoor niet goed meer mogelijk. Toch is dit niet helemaal waar, je kunt best beweging op de foto zetten in de avond of nachtelijke uurtjes, dit levert vaak zelfs nog mooiere foto’s op.

3 manieren

Om toch beweging op de foto te krijgen met weinig licht, kan je op meerdere manieren te werk gaan:

  • Gebruik maken van een statief.
  • Gebruik maken van een flitser.
  • ISO omhoog gooien.

Iedere manier heeft voordelen, maar ook nadelen. Hieronder zal ik alle 3 de manieren uitleggen en alle voor- en nadelen benoemen. Welke manier voor welk situatie het beste geschikt is zal je per situatie moeten bekijken.

Gebruik maken van een statief

Witte dame in Eindhoven in de avonduren gefotografeerd. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.
Witte dame in Eindhoven in de avonduren gefotografeerd. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.

Het gebruik van een statief is zeer geschikt voor als je stilstaande objecten wilt fotograferen, aangezien alles stil staat kan je een langere sluitertijd gebruiken. Wat ook een voordeel is van lange sluitertijden is dat zodra je de sluitertijd extra lang maakt, bewegende objecten “verdwijnen”. Doordat de sluitertijd lang is zal de sensor meer licht van de objecten die op dezelfde plek blijven opvangen dan de bewegende objecten. Hierdoor kunnen de bewegende objecten verdwijnen van de foto.

Heb je echter een object wat veel licht uitstraalt (zoals een auto met zijn lampen aan), dan komt er extra veel licht van dit object binnen bij de sensor en zal dit zichtbaar worden. Bij bovenstaande foto zie je dit aan de lampen op het plein. Het kan ook voorkomen dat de omgeving donkerder is dan het object wat je vast wilt leggen, ook al straalt het object geen licht zelf uit. Een lantaarnpaal boven een object is al voldoende om deze toch in beeld te krijgen. Bij onderstaande foto was er weinig licht, te weinig om de personen goed te belichten,

Personen kijken naar een Glow presentatie. Foto: Jasper Scheffers Fotografie
Personen kijken naar een Glow presentatie. Foto: Jasper Scheffers Fotografie

Toch kan je hier gebruik van maken, beweging kan juist heel mooi zijn op bepaalde foto’s. Ga je bijv. overdag een foto maken van een snelweg, dan zal je al snel merken dat de auto’s stilstaan. De foto zelf is niet dynamisch. Om dit op te lossen kan je een foto met een langere sluitertijd maken, de auto’s komen dan vager op de foto waardoor je goed kunt zien dat ze rijden. Helemaal mooi is om dit in de nacht te fotograferen, je krijgt dan dat de lampen lichtsporen achterlaten waardoor het extra druk op de weg lijkt met veel bewegende auto’s.

Beweging van de auto's op de snelweg. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.
Beweging van de auto's op de snelweg. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.

Gebruik van een flitser

Om de eerder getoonde foto van Glow beter te kunnen maken, had ik gebruik kunnen maken van een flitser. Door de personen in te flitsen krijg je dat ze heel kort flink worden belicht, hierdoor kan je de personen “bevriezen”. Om dit goed uit te voeren vergt wat ervaring, wil je dit doen moet je dus even goed gaan oefenen.

Om dit trucje toe te passen hoef je niet altijd gebruik te maken van een flitser, je kunt ook een korte tijd een zaklamp ergens op schijnen. Door gebruik te maken van verschillende soorten licht kan je hele leuke en verrassende effecten krijgen. Het uitvoeren van het zogenaamde “Light Painting” is hierbij gebruikelijk.

Op deze manier kan je een bewegend onderwerp toch bevroren in op een lange sluitertijdfoto krijgen.

ISO omhoog gooien

Het fotograferen van wegwerkzaamheden gedurende de nacht. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.
Het fotograferen van wegwerkzaamheden gedurende de nacht. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.

De 3e optie is om de ISO omhoog te gooien. ISO omhoog gooien geeft veel ruis, en daardoor veel nabewerking. Dit is de minst favoriete manier om bewegende beelden vast te leggen, maar soms ontkom je er niet aan.

Soms is het door omstandigheden ongewenst om een statief of flitser te gebruiken maar laat het licht het niet toe om met langere sluitertijden te werken. Het verhogen van de ISO is dan nog maar de enigste optie. Door het verhogen van de ISO kan je met minder licht toch nog goede foto’s maken, je bent dan ook vrijer dan met een statief en je hoeft geen rare trucjes uit te halen om bepaalde delen in de foto bij te lichten. Als je snel van locatie wilt wisselen kan dat ook nog, iets wat met een statief minder makkelijk gaat.

Aangezien een hogere ISO meer ruis geeft, is het wel van belang dat je weet wanneer je camera te veel ruis geeft en tot welke ISO waarde je dit nog bij kan werken. Sommige camera’s kunnen tot zeer hoge ISO waardes (bijv. 8000 ISO) nog goede foto’s maken terwijl andere al bij lagere waardes (bijv. 200 ISO) te veel ruis geven. Test dit dus eerst uit met jou camera. Ook moet je je verdiepen in hoe je de ruis achteraf nog goed weg kan werken, er zijn verschillende manieren die allemaal weer een ander resultaat hebben. Ook heeft ieder softwarepakket eigen resultaten. Test dit dus ook eerst uit.

Om toch de ISO zo laag mogelijk te houden, kan je ervoor kiezen om met meer licht te fotograferen, een optie is om geen foto’s in de nacht te nemen, maar zodra de zon ondergaat of opkomt. Op de foto is dan wel te zien dat het al wat donkerder is, maar je kunt nog met lagere ISO waardes werken.

Het bewegende onderwerp vastgelegd met meer licht zodat de ISO laag kan blijven. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.
Het bewegende onderwerp vastgelegd met meer licht zodat de ISO laag kan blijven. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.

Alles door elkaar

Het leuke van fotografie is dat er nooit 1 oplossing is voor de uitdaging die voor je staat. Voor iedere situatie heb je weer andere middelen nodig om tot een goed resultaat te komen, blijf dus altijd kijken wat voor de situatie de beste oplossing is. Ga je in de nacht fotograferen, neem dan gewoon je statief en flitser mee, misschien kan je ze wel gebruiken, misschien ook niet. Ook kan het zijn dat er zich een situatie voordoet waarbij je de omgeving goed belicht wilt hebben en dit op te lossen is door het gebruik van een hogere ISO, maar dat het onderwerp beter belicht moet worden en je hiervoor je flitser (of een externe lamp) moet gebruiken. De middelen zijn dus allemaal door elkaar te gebruiken.

Door de ISO omhoog te schroeven werd de omgeving goed genoeg belicht, maar het hoofdonderwerp werd belicht door een bouwlamp waardoor deze beter zichtbaar is geworden op de foto. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.
Door de ISO omhoog te schroeven werd de omgeving goed genoeg belicht, maar het hoofdonderwerp werd belicht door een bouwlamp waardoor deze beter zichtbaar is geworden op de foto. Foto: Jasper Scheffers Fotografie.

Reacties (1)

Your Avatar
willy de mey 2 oktober om 14:11

Spijtig dat de exifs er niet bij vermeld zijn Mooie uitleg ! Grts

Reageer hier op

Anderen bekeken ook

Meer artikelen over fotografie

Hij staat voor je klaar!
Oeps... Niet alle gegevens zijn correct ingevuld!
Foto! Clubmagazine Downloaden